Vì sao nước bọt không làm lây HIV
HIV lây giữa người với người qua máu, tinh dịch và dịch tiền xuất tinh, dịch âm đạo, dịch hậu môn trực tràng và sữa mẹ. Nước bọt không nằm trong danh sách đó. CDC (Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ) khẳng định rõ ràng rằng HIV không lây qua nước bọt.
Đó là lý do công cụ tính coi việc hôn là không có nguy cơ, bất kể người kia là ai và có tình trạng HIV thế nào.
Hôn môi thông thường (không hôn sâu)
Không có nguy cơ. CDC cho biết HIV không thể lây qua hôn môi thông thường. Một nụ hôn phớt, hôn lên má hay hôn lên môi đều thuộc cùng nhóm với một cái ôm.
Hôn sâu (hôn kiểu Pháp)
Hôn sâu gần như không có nguy cơ. CDC lưu ý rằng, trong những trường hợp rất hiếm, HIV đã từng lây qua hôn sâu khi cả hai người đều có vết loét hoặc chảy máu nướu, tức là có liên quan đến máu chứ không phải nước bọt.
Đặt trong bối cảnh, nhiều điều phải cùng lúc xảy ra. Người kia phải có HIV và chưa được điều trị hiệu quả. Trong miệng họ phải có máu, và trong miệng bạn phải có vết loét hở hoặc đang chảy máu. Hôn bình thường, kể cả có nhiều nước bọt, cũng không đến mức đó.
Nếu trước đó bạn đã đánh răng hoặc dùng chỉ nha khoa mạnh, hoặc bạn bị loét miệng, điều đó cũng không biến một nụ hôn thành một phơi nhiễm đáng kể. Riêng một nụ hôn không phải là lý do để dùng điều trị dự phòng sau phơi nhiễm HIV (PEP).
Bị cắn
CDC xếp việc bị cắn vào mức nguy cơ không đáng kể. Lây truyền do bị cắn rất hiếm và chỉ xảy ra khi máu hoặc dịch cơ thể tiếp xúc với vùng da bị rách, vết thương hoặc niêm mạc. Vết cắn không làm rách da thì không có nguy cơ.
Nếu bạn bị cắn mạnh đến mức chảy máu, bởi người có máu trong miệng, hãy rửa vết thương bằng xà phòng và nước, rồi đi khám để được tư vấn ngay trong ngày. Nếu cần dùng PEP, PEP phải được bắt đầu trong vòng 72 giờ.
Bị nhổ nước bọt
Bị nhổ nước bọt vào người không có nguy cơ nhiễm HIV. Điều này đúng kể cả khi nước bọt bắn vào mắt hoặc miệng của bạn, vì nước bọt không làm lây vi rút.
Dùng chung đồ uống, thức ăn và dụng cụ ăn uống
Dùng chung cốc, ống hút, dĩa hay ăn chung một miếng thức ăn đều không làm lây HIV. Trường hợp duy nhất được ghi nhận có liên quan đến thức ăn là một trường hợp hiếm gặp: một người chăm sóc trẻ có HIV có máu trong miệng, máu này lẫn vào thức ăn mà người đó nhai mớm cho em bé, rồi em bé ăn thức ăn đó. Đây không phải là điều xảy ra giữa những người lớn ăn chung một bữa.
Những gì có thể có nguy cơ khi đi kèm với hôn
Mọi người thường lo lắng về một nụ hôn trong khi còn có chuyện khác cũng đã xảy ra. Hãy xem xét riêng từng phần:
- Quan hệ bằng miệng có nguy cơ thấp. Với bạn tình có HIV và chưa được điều trị, nguy cơ khoảng 0,01% (khoảng 1 trên 10.000) mỗi lần quan hệ. Xem thêm về quan hệ bằng miệng và HIV.
- Quan hệ qua đường âm đạo hoặc hậu môn không dùng bao cao su có nguy cơ cao hơn. Với quan hệ qua đường âm đạo ở vị trí bên nhận, với bạn tình có HIV và chưa được điều trị, nguy cơ khoảng 0,08% (khoảng 1 trên 1.200) mỗi lần quan hệ.
- Máu dính vào mắt, miệng hoặc vết cắt mới được đề cập trong trang phơi nhiễm với máu.
Những việc cần làm ngay
Nếu điều duy nhất đã xảy ra là hôn, kể cả hôn sâu, thì không có gì cần làm gấp và bạn không cần PEP. Nếu bạn chưa từng xét nghiệm HIV, CDC khuyến cáo mọi người từ 13 đến 64 tuổi xét nghiệm ít nhất một lần. Xét nghiệm cũng có thể giúp bạn yên tâm.
Nếu có cả quan hệ tình dục, và việc đó xảy ra trong vòng 72 giờ qua với người có HIV hoặc người mà bạn không rõ tình trạng HIV, hãy hỏi về PEP ngay hôm nay. PEP có hiệu quả tốt nhất khi bắt đầu trong vòng 24 giờ và được dùng trong 28 ngày. Cách tiếp cận PEP
Nếu nỗi lo cứ quay trở lại dù nguy cơ bằng không, bạn không hề đơn độc. Trang lo âu về HIV có những bước thiết thực, và danh sách các tiếp xúc không có nguy cơ có thể giúp bạn yên lòng.